Dobry i zły cholesterol

Dobry i zły cholesterol

Cholesterol występuje pod dwoma postaciami – dobrej i złej. Pomimo, iż kojarzy się on z negatywnym wpływem na zdrowie, posiada wiele istotnych właściwości, które są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Szkodliwy jest jedynie jego nadmiar. Czym dokładnie jest oraz jakie czynniki mają wpływ na obniżenie cholesterolu?

Czym jest cholesterol?

Cholesterol jest związkiem organicznym z grupy steroli. Jest on niezbędny do prawidłowego funkcjonowania organizmu. Jego część jest produkowana przez wątrobę, skąd wraz z krwią trafia do wszystkich komórek organizmu. Związek ten jest również dostarczany do organizmu wraz z pożywieniem. Głównymi źródłami cholesterolu w diecie są produkty pochodzenia zwierzęcego oraz tłuszcze zwierzęce. Całkowity cholesterol składa się z tzw. dobrego i złego cholesterolu. Są to potoczne nazwy dwóch lipoprotein – HDL („dobry” cholesterol) i LDL („zły” cholesterol).

Cholesterol – funkcje

Cholesterol pełni wiele istotnych funkcji, takich jak:

  • jest składnikiem osłonek mielinowych, które są odpowiedzialne za ochronę włókien nerwowych przed uszkodzeniem,
  • jest budulcem błon komórkowych,
  • stanowi składnik żółci, która ułatwia trawienie tłuszczów,
  • bierze udział w produkcji hormonów (np. antystresowych, płciowych),
  • jest niezbędny do produkcji i przyswajania witaminy D.

Przyczyny podwyższonego cholesterolu

Za główną przyczynę podwyższonego poziomu cholesterolu uważa się dietę bogatą w tłuszcze nasycone oraz tłuszcze trans, które występują w:

  • tłustych mięsach i wędlinach,
  • fast foodach,
  • tłustych produktach mlecznych, np. ser żółty oraz śmietana,
  • konserwach,
  • wyrobach cukierniczych, takich jak faworki lub pączki,
  • niektórych olejach roślinnych: olej kokosowy i olej palmowy.

Objawy podwyższonego cholesterolu

Podwyższony poziom cholesterolu przez długi czas nie daje żadnych objawów.  Pierwsze niepokojące sygnały występują wtedy, gdy poziom „złego” cholesterolu  (LDL) jest zbyt wysoki i odkłada się on w ściankach tętnic w formie tzw. złogów, zwanych również blaszkami miażdżycowymi. Są one odpowiedzialne za zwężenie i usztywnienie naczyń. Niniejszy proces nazywany jest miażdżycą (arteriosklerozą), która objawia się:

  • wystąpieniem trudności z zapamiętywaniem i koncentracją,
  • żółtymi zgrubieniami, przeważnie w okolicy powiek, pod piersiami, w zgięciu łokcia, a w bardzo rzadkich przypadkach złogi cholesterolowe odkładają się również w skórze. Mogą także pojawić się w postaci guzków na ścięgnie Achillesa i ścięgnach nadgarstków.

Cholesterol – normy

Za odpowiedni poziom cholesterolu uważa się:

  • 130 mg/dl cholesterolu LDL oraz poniżej 40 mg/dl u kobiet i poniżej 50mg/dl u mężczyzn cholesterolu HDL,
  • poniżej 100mg/dl cholesterolu LDL i poniżej 60mg/dl cholesterolu HDL u pacjentów po udarze, zawale oraz cierpiących na chorobę niedokrwienną serca.
  • Poniżej 70mg/dl cholesterolu LDL u osób chorych na cukrzycę.